Türkiye'de net maaşı nasıl hesaplıyoruz

Hesap; Gelir Vergisi Kanunu, Damga Vergisi Kanunu, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nu bir işverenin aylık bordroda uyguladığı şekilde izler. Tarifeler ve tutarlar Gelir İdaresi Başkanlığı'nın yayımladığı tarifelerden, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın asgari ücret tablolarından ve Resmî Gazete'deki kanun metinlerinden alınmıştır – bkz. veri kaynakları.

SGK ve işsizlik primleri

Çalışan, brüt ücretinin %14'ünü SGK primi (malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası %9, genel sağlık sigortası %5), %1'ini işsizlik sigortası primi olarak öder. Primler prime esas kazanç üst sınırına kadar alınır: 2026'da asgari ücretin 9 katı, yani 297.270,00 TL (7566 sayılı Kanunla; 2025'te 7,5 katı, 195.041,25 TL). Her iki prim de gelir vergisi matrahından düşülür.

Gelir vergisi ve kümülatif matrah

Gelir vergisi matrahı, brüt ücretten SGK ve işsizlik primleri düşülerek bulunur. Vergi, Gelir Vergisi Kanunu'nun 103. maddesindeki tarifenin ücretler satırıyla hesaplanır (2026: 190.000 TL'ye kadar %15, 400.000 TL'ye kadar %20, 1.500.000 TL'ye kadar %27, 5.300.000 TL'ye kadar %35, üstü %40). Matrah yıl başından itibaren toplanır (kümülatif): her ay, toplam matrah üzerinden bulunan vergiden önceki aylarınki çıkarılır. Matrah üst dilimlere geçtikçe aylık vergi artar ve net düşer.

Asgari ücret istisnası

2022'den bu yana ücretin asgari ücrete isabet eden kısmı gelir ve damga vergisinden istisnadır (GVK md. 23/18). Vergi önce tüm matrah üzerinden hesaplanır, sonra asgari ücretlinin o ay ödeyeceği vergi kadar düşülür; düşülen tutar o ayın hesaplanan vergisini aşamaz. Asgari ücretlinin vergisi de kendi kümülatif matrahıyla hesaplandığından 2026'da istisna Ocak–Haziran 4.211,33 TL, Temmuz 4.537,75 TL, Ağustos–Aralık 5.615,10 TL olur. Bu yüzden yüksek ücretlerde Temmuz ve Ağustos'ta net biraz geri gelir.

Damga vergisi

Ücretlerden binde 7,59 damga vergisi alınır. Aylık brüt asgari ücrete isabet eden kısım istisna olduğundan, brüt ücret üzerinden hesaplanan vergiden 250,70 TL düşülür (2025: 197,38 TL).

İşverene maliyet

İşveren, ücretin üzerine SGK işveren payı (2026'da %21,75: malullük, yaşlılık ve ölüm %12, genel sağlık %7,5, kısa vadeli sigorta kolları %2,25; 2025'te %20,75) ve %2 işsizlik sigortası primi öder. Şartları sağlayan özel sektör işverenleri için işveren payının bir kısmını Hazine karşılar: 2026'da genelde 2 puan, imalat sektöründe 31 Aralık 2026'ya kadar 5 puan; 2025'te Ocak'ta 5, Şubat'tan itibaren 4 puan (imalatta 5). Hesaplayıcıda indirim seçilebilir; varsayılan genel indirimdir.

Yıl toplamı ve ortalama net

Hesap, on iki ay boyunca aynı brüt ücreti varsayar. Netten brüte ve bütçe hesaplarında hedef, on iki ayın ortalama netidir; ay ay tutarlar ayrıca gösterilir. Tek işverenden alınan ücretlerde kesilen vergi nihaidir, beyanname verilmez.

Doğrulamalar

Henüz hesaba katmadıklarımız

• Prim, ikramiye, fazla mesai ve yıl içinde değişen ücretler.
• Engellilik indirimi, emekli çalışanların sosyal güvenlik destek primi ve bireysel emeklilik otomatik katılımı.
• Yemek, yol ve diğer istisnalar ile özel sağlık ve hayat sigortası primlerinin indirimi.
• Birden fazla işverenden ücret, kıst (ay ortası) çalışma ve asgari ücretin altındaki kısmi süreli ücretler.
• Teşvik bölgeleri, Ar-Ge ve teknokent istisnaları ile genç girişimci ve diğer SGK teşvikleri.

Yalnızca tahmindir. Vergi, hukuk ya da finans danışmanlığı değildir.